CHĂM SÓC SỨC KHỎE

10+công dụng của Gừng đối với sức khỏe

Gừng không chỉ là một loại gia vị phổ biến trong nhà bếp mà gừng còn có nhiều công dụng đối với sức khỏe. Gừng chứa nhiều thành phần tốt trong việc cải thiện hệ tiêu hóa, giúp giảm cân, giảm đau nhức xương khớp,…

A. Gừng là gì? 

Đặc điểm:

Gừng là loại cây thân thảo mọc thẳng, có chiều cao trung bình khoảng 1m, có tên khoa học là Zingiber officinalerose và thuộc họ Zingiberaceae. 

Củ gừng không có bất cứ hình dáng cụ thể nào, thường dài khoảng 3 – 7 cm, dày hơn 1cm. Bề ngoài mặt sần sùi, có nhiều đốt, có vân tròn rõ, vỏ có màu nâu và bên trong màu vàng nhạt, có dạng sợi và mùi vị cay nồng.

Gừng thường mọc thành từng cụm và không rõ nguồn gốc chính xác. Một số người tin rằng loài cây này có nguồn gốc từ Ấn Độ, tây nam Trung Quốc, hoặc từ phía đông Himalaya. 

Còn trong y học cổ truyền, tùy theo hình thức sử dụng gừng có thể được gọi là sinh khương (gừng tươi), thán khương (gừng khô thái lát dày, đem nướng hoặc sao cháy đen), bào khương (gừng khô đã bào chế), khương bì (vỏ củ gừng phơi khô), can khương…

Loại cây này đã trở thành một loại gia vị và là một vị thuốc phổ biến ở nhiều nước trên thế giới. Gừng thích hợp với những khu vực có mùa khô ngắn, có nhiệt độ không khí cao như Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ… đặc biệt ở Việt Nam, gừng được trồng hầu như khắp mọi miền đất nước. 

Có 2 loại được người Việt sử dụng và trồng nhiều nhất:

  • Gừng trâu: có thân và củ khá to, thường được thu hoạch để làm mứt. Loại này thường được trồng ở những vùng núi thấp. 
  • Gừng dé: có thân và củ nhỏ hơn gừng trâu rất nhiều, nhưng vị củ rất thơm nên thường được dùng làm gia vị.

B. 12 công dụng hữu ích của gừng đối với sức khỏe

Gừng được đánh giá cao bởi vị cay nồng đặc trưng, tính ấm, chứa nhiều tinh dầu và các chất như gingerols, B-zingiberen, shogaols… có rất nhiều công dụng hữu ích đối với sức khỏe của chúng ta.

Công dụng của gừng

1. Giúp giảm đau xương khớp và đau cơ

Đối với hệ cơ xương khớp, công dụng của gừng đã được chứng minh là giảm đau cơ, đau khớp rất tốt. Theo đó, để giảm tình trạng đau nhức này, bạn hãy đem một ít gừng giã nát rồi rang với một chút muối. Sau đó dùng khăn sạch bọc hỗn hợp vừa rang rồi đắp lên vùng bị đau khoảng 15 phút, bạn sẽ thấy cơn đau thuyên giảm rõ rệt. 

Ngoài cách trên, bạn cũng có thể thực hiện theo một trong các cách dưới đây để phát huy hết công dụng của gừng để giảm đau nhức xương khớp, giữ ấm cơ thể:

  • Dùng gừng để pha trà uống mỗi ngày. 
  • Nấu nước gừng ngâm tay chân trước khi ngủ. 
  • Lấy nước gừng nóng, thêm chút muối và giấm. Sau đó dùng khăn thấm hỗn hợp gừng tươi, mật ong và dấm nhiều lần lên vùng bị đau, cách làm này giúp các cơ được thoải mái, khí huyết lưu thông, giảm đau rất hiệu quả.

2. Cải thiện hoạt động của hệ tiêu hóa, giúp giảm cân

Củ gừng và tinh dầu gừng thường được sử dụng cho chứng rối loạn dạ dày và nó cũng là một trong những bài thuốc chữa bệnh hiệu quả. Trong đông y, gừng khô có công dụng làm ấm dạ dày, chủ yếu chữa các chứng tỳ vị hư hàn, đau bụng, thổ tả hay chướng bụng.

Theo y học hiện đại, với công dụng trung hòa lượng axit trong dịch vị, gừng có thể giúp chống lại tình trạng trào ngược axit, viêm thực quản, làm dịu các cơn đau bụng, đau dạ dày. Bên cạnh đó, loại thảo mộc này còn có công dụng thúc đẩy tiêu hóa, giảm chứng ợ nóng và khó tiêu.

– Các cách cải thiện hoạt động của hệ tiêu hóa:

  • Chữa đau dạ dày, đau đại tràng, tiêu chảy do lạnh: Dùng một lát gừng tươi đắp lên rốn. Sau đó dùng điếu ngải cứu đốt và hơ phía trên trong 5 phút sẽ giúp giảm đau bụng, tức bụng. 
  • Cách dùng gừng với công dụng chữa co thắt đường tiêu hóa do lạnh: lấy 1 nhánh gừng tươi cắt lát mỏng sắc với 10 quả đại táo, chắt lấy nước đặc và uống 2 lần trong ngày. 
  • Gừng trong điều trị viêm loét dạ dày tá tràng: Bạn có thể thêm gừng tươi vào đồ ăn hoặc thức uống hằng ngày. Lượng tinh dầu và một số thành phần có trong gừng có công dụng cải thiện các triệu chứng viêm loét dạ dày tá tràng, giúp kích thích vị giác, chống suy nhược cơ thể rất hiệu quả.

Ngoài ra, nước gừng hay trà gừng không chứa calo và giúp hydrat hóa. Do đó, nó cũng là một sự lựa chọn tuyệt vời nếu bạn đang tìm kiếm một phương pháp giảm cân an toàn và hiệu quả. Bạn có thể bắt đầu uống nước gừng nóng trong bữa ăn hàng ngày hay vào sáng sớm, trước bữa ăn để giữ cân bằng lượng đường trong máu. Từ đó, hạn chế được cảm giác thèm ăn của chính bạn, gián tiếp làm giảm số cân nặng hiện tại.

3. Tăng cường hệ thống miễn dịch

  • Gừng còn có công dụng tăng cường hệ miễn dịch vì loại cây này rất giàu kẽm, crom, magie,… kích thích tuần hoàn máu, làm ấm cơ thể, giảm ra mồ hôi nhiều và hạ sốt. 
  • Với công dụng này, việc kết hợp gừng với các dưỡng chất và vitamin C của chanh sẽ tạo nên “lá chắn” bảo vệ hệ miễn dịch cực tốt. Vì vậy, hãy uống một tách trà gừng chanh hàng ngày để cơ thể luôn khỏe mạnh.

4. Phòng ngừa sỏi thận

Bệnh sỏi mật gây ra khi có quá nhiều prostaglandin trong cơ thể, hàm lượng muxin (một loại protein) trong mật có thể tăng lên. Chất muxin này khi kết hợp với các ion canxi và bilirubin trong dịch mật sẽ hình thành các hạt sỏi trong mật. Trong khi đó, một nghiên cứu đã phát hiện ra rằng các thành phần có trong vị cay của gừng tươi có tác dụng ức chế quá trình tổng hợp prostaglandin – chất gây ra sỏi mật.

Vì vậy, ăn gừng thường xuyên hoặc uống trà gừng là một cách tuyệt vời để giúp lợi mật, giảm lượng protein trong mật, từ đó ngăn ngừa sự hình thành sỏi trong túi mật.

5. Làm giảm đau bụng do kinh nguyệt

Công dụng của gừng không chỉ dừng lại ở đó mà chúng còn có thể giảm đau bụng kinh, chữa kinh nguyệt không đều cho chị em phụ nữ. Trong một số thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên từ năm 2015 được công bố trên Archives of Gynecology and Production, gừng được phát hiện là cực kỳ hiệu quả trong việc giảm đau bụng kinh.

Đặc tính chống viêm của gừng có thể hoạt động tương tự như thuốc chống viêm không steroid (NSAID) và hiệu quả hơn trong việc giảm đau so với giả dược khi dùng trong ba hoặc bốn ngày đầu tiên của chu kỳ. Ngoài ra, theo y học cổ truyền để chữa kinh nguyệt không đều, bạn có thể dùng gừng khô sắc với táo và đường đen (mỗi loại khoảng 30 gam) cho đến khi lắng lấy nước. Sau đó chia chúng thành 2 phần trong ngày và uống tốt nhất khi còn nóng.

6. Giúp điều trị chứng buồn nôn

So với các loại thuốc thông thường, một chút gừng có thể làm dịu và loại bỏ mọi triệu chứng nôn mửa, chóng mặt, đổ mồ hôi lạnh và buồn nôn vô cùng an toàn và hiệu quả. Có thể thêm 9g gừng tươi sắc với 30g tro bếp sẽ giúp giảm buồn nôn và nôn ói. Hoặc dùng gừng tươi trước khi đi tàu, xe, máy bay để ngăn ngừa các triệu chứng say tàu xe.

Gừng và công dụng với sức khỏe

Xem thêm tại: 10 loại dầu nền tốt nhất để kết hợp với tinh dầu thiên nhiên

7. Ngăn ngừa ung thư

Gừng được biết đến với hàm lượng chất chống oxy hóa có tác dụng ức chế hoạt động của một số loại ung thư. Chẳng hạn như, giảm nguy cơ ung thư buồng trứng, ung thư vú, ung thư phổi, ung thư da và ung thư tuyến tiền liệt, do đó bạn nên bổ sung loại gia vị này cho các bữa ăn và đồ uống mỗi ngày để giúp cơ thể khỏe mạnh hơn.

8. Chống viêm

Là loại cây chứa nhiều thành phần có công dụng chống viêm và kháng khuẩn hiệu quả như gingerol và zingerone, gừng thường được dùng để chữa các bệnh như viêm dạ dày, viêm loét khoang miệng, viêm nha chu… Theo đó, bạn có thể giã gừng lấy nước cốt làm thuốc nhỏ mũi giúp cải thiện các triệu chứng bệnh viêm xoang.

Hay súc miệng bằng nước gừng ấm thường xuyên có tác dụng bảo vệ răng miệng, ngăn ngừa sâu răng và viêm nha chu hiệu quả. Ngoài ra, phương pháp này cũng có thể giúp hơi thở thơm tho và ngăn ngừa sự phát triển của vi khuẩn trong khoang miệng.

 9. Hỗ trợ trị các vấn đề về hô hấp

Không chỉ có tính kháng khuẩn và chống viêm cao, công dụng của gừng còn được biết đến để chữa các bệnh về đường hô hấp như ho, cảm cúm, viêm phế quản, hen suyễn, khó thở. Cụ thể, bạn có thể dùng 15g gừng tươi thái nhỏ sắc với 400ml nước, đun sôi trong 5 phút. Sau đó trộn chúng với 40 ml mật ong chia uống 3 lần trong ngày để trị ho có đờm do nhiễm lạnh.

Để giảm khản tiếng, mất tiếng bạn có thể lấy một nhánh gừng tươi và 1 củ cải trắng rửa sạch, bỏ vỏ, xay nhuyễn và vắt lấy nước cốt. Tiếp theo, chia chúng thành 2-3 phần uống trong ngày.  

Còn nếu bạn bị viêm phế quản, hãy làm theo các bước sau:

  • Chuẩn bị 60g gừng và nấu  với 250g đậu phụ. 
  • Đun khoảng 10 phút thì cho 60g đường đen vào, hòa tan. 
  • Cuối cùng, chắt lấy nước dùng và ăn món đậu phụ này vào mỗi buổi tối trước khi đi ngủ khoảng 1 tiếng. Áp dụng liên tục 1 tuần  để chữa viêm phế quản.

Chữa viêm đường hô hấp trên với gừng tươi: Đem gừng tươi giã nát với một ít muối, sau đó ngậm trong miệng khoảng 10 phút để trị viêm họng, viêm amidan.

12. Giảm đau đầu, giảm stress

Nhai một miếng gừng tươi trong khoảng 30 phút hoặc uống trà gừng là một trong những cách giúp giảm đau đầu, chóng mặt đơn giản mà hiệu quả. Các hoạt chất trong gừng có tác dụng làm giãn nở mạch máu, cải thiện lưu thông máu lên não và làm dịu thần kinh căng thẳng. Không chỉ vậy, tinh dầu gừng còn giúp loại bỏ căng thẳng, bồn chồn và lo lắng.

Những công dụng của gừng

10. Tác dụng đối với làn da

Gừng chứa khoảng 40 hợp chất chống oxy hóa giúp chống lão hóa, loại bỏ độc tố và kích thích tuần hoàn, mang đến nguồn cung cấp dưỡng chất dồi dào cho da. Đồng thời, chúng còn có tác dụng làm mềm da và cải thiện độ đàn hồi. Hơn nữa, với đặc tính kháng viêm cao, gừng còn là khắc tinh của  mụn, làm giảm mụn sưng viêm bằng cách tiêu diệt và loại bỏ vi khuẩn gây mụn, giúp da luôn sạch sẽ, mịn màng và không còn mụn. 

Cách sử dụng để chăm sóc da: Lấy bột gừng trộn với mật ong và nước cốt chanh theo tỷ lệ 2:1:1 rồi đắp hỗn hợp này lên mặt khoảng 30 phút, sau đó rửa sạch bằng nước ấm.

11. Tác dụng với mái tóc

Ngoài những công dụng trên, gừng còn có khả năng giúp tóc mọc nhanh, chắc khỏe, giảm gàu khi chứa nhiều vitamin A và vitamin C. 

Để loại bỏ gàu, bạn có thể dùng gừng xay nhuyễn trộn với dầu mè (hoặc dầu ô liu) và một chút nước cốt chanh. Sau đó dùng hỗn hợp này massage da đầu và gội sạch sau 15-30 phút. Duy trì phương pháp này 3 lần / tuần có thể cải thiện đáng kể tình trạng gàu. Đồng thời, khi bạn dùng nước gừng trộn với dầu jojoba để massage tóc và da dầu, sau đó gội sạch lại với nước, cũng sẽ giúp tóc mọc nhanh, dày, bóng và chắc khỏe hơn rất nhiều.

C.  Một vài cách chế biến

Gừng có vị ngọt, mùi thơm cay nồng đặc trưng nên đây cũng là một trong những nguyên liệu phổ biến được thêm vào các món tráng miệng, món chính hay cả thức uống để kích thích vị giác và tạo ra hương vị mới mẻ. Một số món ăn hấp dẫn và tốt cho sức khỏecó thể kể đến như: vịt kho gừng sả, cá hấp gừng, thịt heo xào gừng, bò kho gừng, nước chấm gừng, trà gừng, mứt gừng,…

Công dụng của gừng

D. Tác dụng phụ và một số lưu ý khi sử dụng

Mặc dù là một nguyên liệu tự nhiên và đem lại rất nhiều công dụng tốt cho sức khỏe, gừng vẫn cũng có thể gây ra một số tác dụng phụ ngoài ý muốn, đặc biệt là khi được sử dụng không đúng cách.

1. Tác dụng phụ

Do đặc tính cay và nóng cao nên bạn có thể gặp một số tác dụng phụ khi sử dụng quá nhiều như ợ chua, đầy hơi, đau bụng, kích ứng niêm mạc miệng hoặc nóng trong người, táo bón. Không chỉ vậy, lạm dụng gừng còn làm tăng nguy cơ chảy máu đối với những trường hợp bị xuất huyết đường tiêu hóa hoặc người bị rối loạn đông máu.

2. Một số lưu ý khi sử dụng

  • Không dùng gừng chung với aspirin và coumarin, tốt nhất nên sử dụng tách hai loại ra cách nhau ít nhất 4 giờ.
  • Đối với những người bị sỏi mật, tuyệt đối không được dùng gừng như một phương pháp để chống chóng mặt.
  • Người âm hư hỏa vượng, nóng trong người, ung nhọt, viêm dạ dày, viêm gan, viêm phổi, phù  phổi, nổi hạch, viêm thận, đái tháo đường, v.v. nên tránh ăn gừng trong thời gian dài.
  • Tương tự, những người chuẩn bị phẫu thuật và sau khi phẫu thuật, những người bị chảy máu như băng huyết, ho ra máu, nôn ra máu, trĩ chảy máu, tiểu ra máu, phân có máu, chảy máu chân răng, chảy máu cam cũng không được dùng gừng.
  • Phụ nữ mang thai chỉ được dùng 1000mg gừng mỗi ngày và nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
  • Mặc dù có tác dụng giải cảm, hạ sốt rất tốt nhưng gừng lại không được  dùng cho những bệnh nhân bị bị cảm nắng, vã mồ hôi, sốt cao mà không rét.
  • Nên bỏ phần củ gừng tươi đã dập nát và không sử dụng chúng vì khi gừng bị dập nát sẽ sinh ra độc tố cực mạnh có thể gây hoại tử tế bào gan, lâu dần chúng sẽ biến chứng thành ung thư gan, ung thư thực quản.

Lưu ý: Bạn nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi quyết định sử dụng gừng hoặc bất kỳ loại thảo mộc nào khác để điều trị tình trạng bệnh của mình.

Related Posts

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.